|
|
|
|
02.05.2008 AÇLIK TEHLİKESİNİN NERESİNDEYİZ? Dünya’ da ve Türkiye’ de Tarımsal Üretimin Dünü, Bugünü, Yarını Biz tar-get Tarımsal Araştırma-Geliştirme firması olarak 2003 yılında kurulduğumuzda 2025-2030 yılında gerçekleşmesi beklenen açlıktan toplu ölümler tehlikesini vizyonumuza koymuş ve temel misyonumuzu bu riskin etki değerini düşürmek olarak belirlemiştik. Bugün 2008 yılında geldiğimiz noktada görüyoruz ki; 2000 yılında gelecekbilimcilerin otuz yıl sonra gerçekleşeceğini açıkladıkları açlık tehlikesi (açlıktan toplu ölümler olacağı tehlikesi); değeri tahminlerden fazla artan petrol kaynaklı yakıtlara alternatif olarak insan gıdası kaynaklı biyoyakıt üretilmeye başlanması ile daha erken bir tarihe çekilmiş olabilir. Türkiye olarak belki bu global açlık furyasından pek haberdar değiliz. Açlığın, gıda tedariğinin dünya çapında bir sorun teşkil ediyor olabileceğini belki ilk defa bu sene İzmir için milletçe seferber olduğumuz Expo hezimeti ile anladık. İzmir' in teması "Herkes İçin Sağlık: Daha İyi Bir Yaşam İçin Yeni Yollar" iken Milano "Gezegenimizde Beslenme: Yaşam için Enerji" idi. Ve elbette Milano kazandı. Özeleştiri yapanlar, temanın iyi savunulamadığını, İzmir' in iyi anlatılamadığını ya da yeterli kulis yapılamadığını söylüyor. Bence gerçek büyük hatamız, dünyadan haberimiz olmamasıydı. Türkiye şu an geldiği nokta itibarı ile en çok sağlığa önem veriyor olabilir. Ama dünyada şu an en önemli mesele açlık. Bize öyle geliyor ki dünyanın en önemli meselesi sağlıktır ve insanlar gıda ve sağlık söz konusu olduğunda önce sağlığı tercih ederler. Ama yanılıyoruz. İnsanlar önce gıda temini, dolayısı ile nesillerini garanti altına almayı, dahası açlıktan korkmamayı düşünüyorlar. Bu hep böyle oldu ve böyle olacak. Sıtma yüzünden Hindistan' da insanlar büyük bir hızla ölürken İngiliz' ler de benzer hatayı yaptılar önceleri. Sıtmayı tedavi eden kinin bitkisini, Hint' lilerin maaşları ile tedarik edebilecekleri bir fiyattan almaları için Hindistan' a getirdiler. Bu bitki gelir gelmez Hint' lilerin varlarını yoklarını verip kinin alacaklarını düşünüyorlardı. Ancak öyle olmadı. Hint' liler maaşlarının önemli bir kısmını kinine vermek yerine bu para ile gıda almayı ve bu uğurda gerekirse ölmeyi tercih ettiler! Türkiye Olarak Dünya' da Tarımsal Üretimin Neresindeyiz? Bu amaçla gelin FAO sitesinden alınmış istatistikleri inceleyelim: Tablo 1- DÜNYA HUBUBAT ÜRETİMİ VE ÜLKELERE GÖRE YÜZDE DAĞILIMI
Kaynak: www.fao.org [Erişim 02.05.2008] Yukarıdaki tabloya göre Çin dünya hububat üretiminin beşte birini yapıyor (belki fazlasını da tüketiyordur). İkinci sırada ABD, üçüncü sırada ise Hindistan' ı görüyoruz. Yıllar içerisinde ABD' nin toplam üretimde azalan bir yüzdeye sahip olduğunu görüyoruz. ABD' nin üretim miktarını azımsanmayacak oranda arttırmasına rağmen % olarak üretimin azalması, Çin ve Hindistan gibi ülkelerin üretimlerinin çok hızlı şekilde artması ile açıklanabilir. İlk üçü, sırayla Rusya, Fransa ve Endonezya izliyor. Türkiye' de dünya 12' incisi olarak dünya sıralamasında iyi sayılabilecek bir yerde. Tablo 2- DÜNYA MEYVE SEBZE ÜRETİMİ VE ÜLKELERE GÖRE YÜZDE DAĞILIMI
Kaynak: www.fao.org [Erişim 02.05.2008] Dünya meyve sebze üretiminde Çin yine başta. Bu sefer Hindistan ikinci ABD ise üçüncü. Bu tabloda ilginç olan dördüncü Brezilya ve beşinci İtalya' nın ardından Türkiye dünya altıncısı. Bu arada dikkat çekmek gereken nokta şu ki Çin' in üretimi 1980' den 2004' e neredeyse 10 kat artmış. Hindistan' ın 2,5 kat; Brezilya' nın 2 kat; Türkiye' nin de yaklaşık 2 kat üretimi artmış. Fransa ve Japonya gibi ülkelerin üretimleri düşmüş. Bu tabloya göre gelişmekte olan ülkelerin meyve sebze üretiminde üretim miktarlarını hızla arttırdıklarını görüyoruz. Tablo 3- DÜNYA ET ÜRETİMİ VE ÜLKELERE GÖRE YÜZDE DAĞILIMI
Kaynak: www.fao.org [Erişim 02.05.2008] Dünya et üretiminde Çin yine en tepede. ABD ikinci ve Brezilya üçüncü. Bitkisel üretimde dünya sıralamasının üstlerinde görmeye alıştığımız Türkiye ise et üretiminde 27 inci sırada. Bunun sebebi elbette Türkiye' de domuz üretiminin neredeyse hiç yok denecek seviyede olması olduğu kadar, özellikle sığır ve koyun eti üretiminde bugüne kadar uygulanan yanlış politikaları düşünmemiz gerekir. Aslında Türkiye et üretimini 1980' den 2004' e iki kattan fazla arttırmış. Ancak üretimini 5 kattan fazla arttıran Çin ve yaklaşık 4 kat arttıran Brezilya ile karşılaştırıldığında bu artış zayıf kalmış. Tablo 4- SU ÜRÜNLERİ ÜRETİMİ (AVCILIK VE YETİŞTİRME)
Kaynak: www.fao.org [Erişim 02.05.2008] Su ürünleri konusunda da Çin yine en büyük üretici. Türkiye; ağ kafeslerde balık üretiminin çevreye zarar vermeden de yapılabileceği ve bu yolla su ürünleri üretimi konusunda bölge lideri olunabileceğini, ihracatın büyük oranda artabileceğini daha tam anlayamadı. Avcılık konusunda da özellikle trolcülerimizin, "avlanmaması gereken balıkları avlarsak ne olur?" sorusunun cevabının her yıl daha az balıklı bir deniz ve kendi iflasları olduğunu anlamak istemedikleri için üç tarafı denizle çevrili bir ülke olmamıza rağmen su ürünleri üretiminde dünyada 29 uncu sıradayız. Tablo 5- YILLARA GÖRE TÜRKİYE' NİN TARIMSAL ÜRÜNLERE GÖRE DÜNYA SIRALAMASI Aşağıdaki tabloda, Türkiye' nin belirtilen ürün gruplarında en çok üretenden en az üretene ülkeler sıralandığında, kaçıncı olduğunu göstermektedir.
Kaynak: www.fao.org [Erişim 02.05.2008] Buna göre kayısı, incir, fındık üretiminde genel olarak dünya birincisiyiz. Kirazda 2004 yılında ikinciliğe düşmüş de olsak 2003 ve 2005 de birinci olmuşuz. Üretime İlişkin Verilere Göre Türkiye' nin Tarımsal Ürün Üretimi Yorumu: Çeşitli yıllara ve çeşitli verilere göre değerlendirince görülmektedir ki Türkiye' de tarımsal üretim hem çeşitlilik hem miktar olarak sorunlu değildir. Türkiye bir çok ülkeye göre tarımsal ürün çeşitliliği ve üretim açısından iyi durumdadır. Ancak bu konuda sadece üretim verilerine bakmak yeterli olmayacaktır. Gelin birkaç tablo daha inceleyelim: Tablo 6- DÜNYA' DA YETERSİZ BESLENEN KİŞİ SAYISI
Kaynak: www.fao.org [Erişim 02.05.2008] Türkiye' de 2,1 milyon insan aç ve bu sayı 1990 yılında yarıya iner gibi olmuş ancak son zamanlarda en yüksek seviyesine ulaşmış. Türkiye aç insan mevcudu açısından dünya 51 incisi. Dünya' da şu an 825 milyon aç insan var. Bu sayı 1995 yılında 735 milyona düşmüş ancak ondan sonra tekrar bir yükseliş trendine girmiş. İşte tahminlere göre, artık bu sayı düşürülemeden sürekli artacak. Umarız olmaz. Resim 1- DÜNYA' DA GIDA KAYNAKLI ENERJİ TÜKETİMİ
Kaynak: www.fao.org [Erişim 02.05.2008] Yukarıdaki haritaya göre, koyu kırmızı-bordo ülkelerde günlük kişi başı enerji tüketiminin 3200 kaloriden fazla olduğunu görüyoruz. Buna göre genel olarak Afrika' da ve kısmen Güney Amerika' da açlık olduğunu; bizim de içerisinde bulunduğumuz Avrupa ve Kuzey Amerika' da insanların gıda ile yeterli enerji alabildiğini görüyoruz. Hatta bu 3200 kalori aslında kişi başı gerekli enerji miktarından çok fazla. Bu haritaya göre sağlıklı olan, sarı renkte kalabilmek. Lakin koyu kırmızı ve bordo alanlarda insanlarda obezite, şişmanlık sorunu olduğunu çünkü bir insanın ortalama günlük 2000-2500 kalorilik besine ihtiyacı olduğunu biliyoruz. Tablo 7- ÜLKELERE VE YILLARA GÖRE GÜNLÜK KİŞİ BAŞI PROTEİN TÜKETİMİ
Kaynak: www.fao.org [Erişim 02.05.2008] Yine bir insanın her kg ağırlığına karşılık günde 1 gram civarı protein alması gerektiğini biliyoruz. Yani 70 kg ağırlığında bir insanın günlük protein ihtiyacı yaklaşık 70 gram diyebiliriz. Ve yine biliyoruz protein en önemli besin maddesi. Kemiğimizi saran vücudumuz proteinden oluşuyor. Proteince yetersiz beslenen toplumların ilerlemesi beklenemez. Yetersiz ve/veya kalitesiz protein alan kişiler çeşitli hastalıklara maruz kalırlar. Yukarıdaki tabloya göre proteince en zengin beslenen ülkelerin İsrail, İzlanda ve ABD olduğunu görüyoruz. Türkiye bu sıralamada 32. durumda. Sevindirici olan, 1970 yılından bugüne kişi başı protein tüketimi artmış görünüyor. Türkiye' de yaşayan insanlar günümüzde günlük 105 gram/kişi protein ile insanın ortalama ihtiyacından fazla protein tüketebiliyorlar. Liberya ve Kongo gibi ülkelerde ise protein tüketimi normal günlük ihtiyacın çok altında. Tablo 8- ÜLKELERE VE YILLARA GÖRE GÜNLÜK KİŞİ BAŞI PROTEİN TÜKETİMİNİN HAYVANSAL PROTEİN YÜZDESİ
Kaynak: www.fao.org [Erişim 02.05.2008] Yukarıdaki tablo, günlük kişi başı protein tüketiminin yüzde kaçının hayvansal (et, balık, tavuk) olduğunu gösteren bir tablo. Bu tablo bir önceki tablodan daha da önemli olabilecek bir tablo çünkü günlük alınan protein, sadece bitkisel kaynaklı olur ise kalitesi düşük olmakta. Bu durumda örneğin 120 gram buğday kaynaklı protein alsanız bunu vücut 20 gram kadar değerlendirebiliyor. Oysa protein hayvansal kaynaklı olduğunda vücut bu proteinin % 80 ve hatta fazlasını protein olarak kullanabiliyor. Açıkçası protein miktarı kadar protein kalitesi de önemli ve kaliteli protein bazı istisna bitki ve mantarlar hariç ancak hayvansal gıdalardan elde edilebiliyor. Buna göre Türkiye' de insanlar günlük 105 gram gibi miktar olarak yeterli protein almalarına karşın bunun ancak % 24' ü hayvansal kaynaklı ve bu yüzde düşüş eğiliminde. Ve Türkiye bu alanda dünya sıralamasının 135 incisi. Neredeyse sonlarda. Sonuç ve Yorumlar: 1- Dünya' da açlık önemli bir sorun ve bu sorun bazı ülkelerin daha da fazla aleyhine işleyerek her geçen gün daha da ciddi bir sorun olmak yolunda ilerlemekte. 2-Türkiye, özellikle bitkisel üretim anlamında gerek üretim miktarı, gerekse ürün çeşidi olarak iyi sayılabilecek bir noktada ve açlık riskinden bir çok ülkeye göre daha uzak. 3- Türkiye' de insanlar ihtiyaçtan fazla enerjice zengin gıdalar tüketmesine rağmen kaliteli protein tüketemiyor. Bu durumun bir ülkede sağlık, zeka seviyesi, sportif başarı gibi bir çok unsuru etkileyeceği öngörülebilir. Bu bağlamda Türkiye' de acilen ucuz ancak kaliteli protein kaynaklarının tüketiminin arttırılması konusunda bilinçlendirme yapılmalı ve aynı zamanda üretim akılcı politikalarla arttırılmalıdır. Son olarak unutmamak gerekir ki insanlık tarihinde toplumlar için gıda temini, her zaman en önemli konulardan biri olmuştur. İnsanlarının ömür beklentisinin ve insan nüfusunun sürekli arttığı günümüzde, azalan tarımsal üretim alanları ve neredeyse sınırına gelen tarımsal üretim teknolojileri, insanlık için açlık çanlarını çaldırmaya başlamıştır. Bu noktada doğru politikalar ve akılcı planlamalar ile ülkeler, dünya sahnesindeki yerlerini belirlemek zorundadır. Türkiye olarak kısa vadede açlık bir sorun olmayacak gibi görünse de, tüm mahallenin aç olduğu bir ortamda tok evin de huzurunun olmayacağını bilmek zorundayız. Bu bağlamda dünya çapında politikalar üretmeli ve önlem almalı, Beaumont ile Fletcher' in söylediği "Açlık, kılıçtan bile keskindir." sözünü asla unutmamalıyız. Saygılarımla, En derin saygılarımla,
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Okuyanların katkı ve yorumları, soruları ve cevaplar: | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
1- Sayın Yüce CANOLER, Besd-bir Genel Sekreteri, 03.05.2008 Hakan Bey merhaba, |
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
2- Sayın Fazlı Çelen,
Ziraat Mühendisi, Düzce, 05.05.2008
Selamlar |
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Eklemek istedikleriniz konular varsa lütfen bize yazınız.
