Erikte Genetik Değişim Yapıldı

07/04/2008

Erik (Prunus domestica) bitkisinde genetik değişim yapılarak Şarka virüsü (Plum Pox Potyvirus - PPV) ne dayanıklı erik bitkisi geliştirildi.ABD Tarım Departmanı tarafından geliştirilen yeni bitki, Türkiye' de yaygın yetiştiriciliği olmayan papaya dışında genetiği değiştirilmiş ilk meyve olması dolayısı ile önemli.
 

GDO eriklerin, konvansiyonel erik ile çiftleştirilebildiğini ve bu yeni erik bitkilerinin de PPV virüsüne dayanıklı olduğunu açıkladı ve şu anda (2007) GDO eriklerin ticari kullanımı yönünde bir plan olmadığını, ancak üreticilerle bu dayanıklı GDO varyetenin çoğaltılıp dağıtılması yönünde görüşmeler başlatıldığını belirttiler.

Agrobacterium tumefaciens bakterisi aracılığı ile yapılan genetik değişim sonucu erik ağaçlarında büyük zararlar verebilen şarka virüsüne dayanıklı erik çeşidi geliştirildi ve GDO erik ilk olarak 2007 tarihinde ABD' de onay aldı.

http://www.agbios.com/dbase.php web sitesinden alınan bilgilere göre GDO erik varyetesini geliştirenler şu beyanlarda bulundu:

PPV olarak da bilinen erik şarka virüsü, şeftali, kayısı, erik, nektarin, badem, kiraz ve vişne gibi sert çekirdekli meyvelerde bilinen en yıkıcı viral hastalıktır. Bu hastalık sert çekirdekli meyve üretimi yapılan alanlarda üretimi ciddi ölçüde sınırlar. Avrupa' da 100 milyondan fazla sert çekirdekli meyve ağacı bu hastalıkla bulaşıktır. Bu hastalığa ilk olarak 1915 yılında Bulgaristan' da rastlanmış; daha sonra hastalık Avrupa, Akdeniz, Ortadoğu (mısır ve Suriye), Hindistan ve Şili' ye ulaşmıştır. 1999 yılında şarka virüsü Kuzey Amerika Pensilvanya' da ilk olarak tespit edilmiştir.

Eriklerde bu virüse dayanıklılık kaynağı doğal olarak da mevcuttur ancak yeterli gelmemektedir. Bu sebeple genetik mühendisliği ile erik şarka virüsüne dayanıklı erik, yine virüsün kendi içinde bulunan coat protein aracılığı ile geliştirilmiştir.

Genetik mühendisliği aracılığı ile doğrudan üretim amacı ile geliştirilmiş varyetenin yanı sıra, dayanıklılık hibritleşme aracılığı ile diğer erik ağaçlarına da aktarılabilir. Böylece, genetiği değiştirilmiş tek bir erik çekirdeği ile, dünya çapında gelecekteki yetiştiricilik programlarında, konvansiyonel erik çekirdeklerinde doğal olarak az miktarda bulunan dayanıklılık özelliği arttırılabilecek ve hastalık tarımı yapılan varyetelere zarar veremeyecektir.

Amerika Birleşik Devletleri' nde şu anda (2007) bu genetiği değiştirilmiş varyetenin ticari olarak kullanımı yönünde bir plan yoktur. Lakin hastalık halihazırda karantina önlemleri ile kontrol altına alınmıştır. Ancak üreticilerle bu dayanıklı GDO varyetenin çoğaltılıp dağıtılması yönünde görüşmeler başlamıştır.

 

Eklenen Genetik Elemanların Özeti Kod İsim Tip Destekleyici, diğer Terminatör Kopyalar nptII neomicin fosfotransferaz II (Escherichia coli) SM A. tumefaciens aracılığı ile nopalin sentaz (nos)   A. tumefaciens' ten nos 3' non-translated terminator 1 tam uzunlukta, 4 yeniden düzenlenmiş uidA beta-D-glukuronidaz (Escherichia coli) SM CaMV 35S   A. tumefaciens' ten nos 3' non-translated terminator 1 tam uzunlukta, 2 yeniden düzenlenmiş CP Coat protein (Plum pox virus) VR CaMV 35S   A. tumefaciens' ten nos 3' non-translated terminator 1 tam uzunlukta, 1 yeniden düzenlenmiş

Kaynak: http://www.agbios.com/dbase.php?action=Submit&evidx=529

Erişim: 07.04.2008